LOK-actueel juni 2006:

Het werk van Agentschap Telecom

Er zijn de laatste tijd wat vragen binnen gekomen bij het bestuur over het optreden van Agentschap Telecom (AT). Daaruit kwam de indruk naar voren dat kerken het idee hadden dat de inspecteurs van AT met auto's door het land rijden om te kijken of de kerken zich wel aan de regels houden. Reden voor de redactie om eens te gaan praten bij AT in hun nieuwe kantoorpand in Amersfoort.

Op donderdag 27 april 2006 hebben wij een gesprek gehad met de heren Mulder, Kuipers en Ribberink. Het Agentschap Telecom, ressorterend onder het Ministerie van Economische Zaken, draagt elke dag opnieuw zorg voor het beheer van het radiofrequentiespectrum in Nederland en houdt zich bovendien bezig met het verruimen en optimaliseren van het gehele elektronische communicatiedomein. Diverse afdelingen in Groningen en Amersfoort werken aan regelgeving en toezicht en het verwerven van frequentieruimte voor nieuwe toepassingen. Om met dit laatste te beginnen. Om in Nederland gebruik te kunnen maken van de ether is het nodig dat er voor een bepaald gebruik, zoals gsm of umts een frequentie wordt toegewezen. Een radiosignaal heeft de eigenschap dat het niet stopt bij de geografische grenzen van Nederland. Datzelfde geldt overigens ook in andere landen. Het is daarom noodzakelijk dat de landen onderling met elkaar goede afspraken maken. Deze afspraken worden daarna vastgelegd en pas daarna kan men in Nederland gaan bepalen wie er van de betreffende frequentie gebruik kan en mag maken.

Als een frequentie voor een bepaald doel bestemd is dan wordt dit op de juiste wijze in de regelgeving verankerd. Het radiofrequentiespectrum strekt zich uit over een groot gebied, waarin diverse organisaties en individuele gebruikers zendvergunningen kunnen aanvragen. Daarvoor zijn allerlei frequentiegebieden en gebiedjes toegewezen in een integraal plan, het Nationaal Frequentie Plan (NFP). Iedere 3 jaar wordt dit NFP vastgesteld en eventueel aangepast.

De kerkomroep is één bepaalde bestemming in het NFP. Kerken mogen uitzenden in een klein gebiedje van 148-153 MHz. Vroeger was dat bestemd voor autotelefonie, een toepassing die momenteel niet meer gebruikt wordt, vanwege de overal aanwezige GSM telefoons met carkits.

Het gebruik van de ether, zoals dat officieel heet, is aan strenge voorwaarden gebonden. Niet alleen de zendapparatuur moet goedgekeurd zijn, maar ook de gehele installatie tot en met de antenne moet volgens de normen van AT aangelegd zijn. Dit zal een kerk doorgaans uitbesteden aan een erkende leverancier, c.q. installateur. Hier geldt in het bijzonder een vertrouwensrelatie, want de kerk blijft als vergunninghouder verantwoordelijk. Bij de start van de gesprekken tussen AT en het bestuur sIKN was bij het bestuur sIKN het idee aanwezig dat zij namens de kerken een collectief contract zouden kunnen afsluiten bij AT. Echter wet- en regelgeving staan dit niet toe. In de Telecommunicatiewet is heel duidelijk aangegeven dat er een directe relatie is tussen de vergunningverstrekker (AT) en de vergunninghouder (in dit geval de plaatselijke kerk). Veel kerken hebben zich in dit kader overigens laten bijstaan door hun leverancier. Zij hebben dus de weg gevonden. Inmiddels maken ongeveer vierhonderd kerken gebruik van de mogelijkheid om kerktelefoon via de ether uit te zenden.

De aard van de uitzendingen staat nauwkeurig omschreven, echter niet de inhoud ervan! ( zie ook elders in dit blad). AT benadrukt dat het alleen directe uitzendingen mogen zijn van kerkdiensten of bijeenkomsten met een religieus karakter. Muziek mag hierin een onderdeel zijn, maar niet op zichzelf staan. Het programmeren van verzoekplaten voor, tijdens of na de bijeenkomst met een religieus karakter is verboden. Dit wordt duidelijk gezien als een omroepactiviteit, waarvoor de kerktelefonievergunning niet bedoeld is. Voorts dient de kerk ervoor te waken dat de zender niet per abuis wordt ingeschakeld. De geluidsinstallatie en de zender springt in veel kerken automatisch aan nadat er een geluidssignaal is gedetecteerd. Stofzuigende kosters met achtergrondmuziek kunnen ècht niet de lucht in !

Tot slot het toezicht. Als AT frequenties heeft toegewezen dan is het hun wettelijke taak hierop ook toezicht te houden. Dit heeft tot doel om te zorgen dat uitzendingen ongestoord kunnen plaatsvinden en dat de luisteraar zijn of haar kerkdienst goed kan volgen. Bij dit toezicht zal men geen oordeel geven over de inhoud maar wel of men zich aan de afspraken houdt.

Het Agentschap Telecom , bij monde van de heren Hans Mulder en Gerard Kuipers, heeft in een onderhoudend gesprek met ons het een en ander toegelicht. Zich realiserend dat het ethergebruik, de radio uitzendingen, van de kerken nog in een jong stadium verkeert, zal AT zijn toezichthoudende functie voorlopig nog coulant hanteren.
Dit jaar zullen er steekproefsgewijze controles plaatsvinden of er aan de eisen voldaan wordt, die in de zendvergunning staan omschreven. Indien nodig zal op klachten van derden snel gereageerd worden.

Sancties zullen pas opgelegd worden na een eerste waarschuwingsbrief ten aanzien van een geconstateerde overtreding. De komende tijd zal men zich vooral richten op het vergunningvoorschrift waarin de bandbreedte wordt voorgeschreven.

Bandbreedte. Iedere kerk heeft een kanaal toegewezen gekregen. Dit kanaal waarop mag worden uitgezonden heeft een breedte van 25 KHz. De feitelijke uitzending mag echter geen grotere bandbreedte hebben dan 16 KHz en het midden moet ook precies in het midden van de toegewezen bandbreedte liggen. Hiermee wordt voorkomen dat twee kerken die een frequentie hebben die naast elkaar ligt, elkaar daarbij storen. Iedere kerk heeft op deze wijze een buffer van 4,5 KHz. Daardoor heeft de luisteraar er geen last van dat hij of zij ongewenste geluiden hoort. Eenvoudig gezegd is dit te vergelijken met de middenbermbeveiliging op de snelweg. Er is voldoende ruimte op de weg om te rijden maar tussen de twee rijrichtingen is voor de veiligheid een extra middenbermbeveiliging aangebracht.
(zie tekening)




De bandbreedte is iets waar de kerk voor verantwoordelijk is maar u kunt er van uitgaan dat de leverancier dit voor u op de juiste wijze en correct heeft ingesteld. Als u daar opmerkingen over krijgt dan zult u hiervoor uw leverancier moeten benaderen en deze zal dit in orde moeten maken. Gaat u daar beslist niet zelf aan sleutelen.

In het gesprek werd ook duidelijk dat de inspecteurs van AT niet onderweg naar kerkdiensten luisteren. Men heeft over het land verspreid een aantal antennes staan waarmee heel Nederland wordt bestreken. Met deze antennes kan men 7 dagen per week, 24 uur per dag al dan niet gericht op een bepaalde frequentie, al het radioverkeer in Nederland volgen. Alles wat deze antennes opvangen wordt via kabels keurig netjes teruggebracht naar de monitoringruimte van AT in Amersfoort. Daar is dan vervolgens alles te beluisteren. Het is niet nodig om hiervoor fysiek in Amersfoort aanwezig te zijn, alles kan in de computers van AT worden geregistreerd en op een later tijdstip worden beluisterd. Als men vervolgens op een bepaalde frequentie in een bepaald gebied iets onreglementairs beluisterd dan kan er alsnog een medewerker op afgestuurd worden.

In de pers is nog al wat te lezen over digitalisering; ook in de ether. Digitalisering levert voordelen op ten opzichte van het huidige analoge systeem van kerktelefonie via de ether. Het is dan mogelijk om in een kanaal meerdere kerken te laten uitzenden. De digitalisering regelt dat de luisteraar de juiste kerk ontvangt. Echter er zit een heel groot nadeel aan en dat zijn de kosten en de complexiteit. Het huidige systeem is eenvoudig en gebaseerd op bekende technieken. Vanuit iedere kerk met vergunning wordt rechtstreeks uitgezonden naar de aangesloten luisteraar. Daardoor zijn de kosten laag. Bij digitalisering zal het nodig zijn dat kerken die op een kanaal uitzenden ook in eerste instantie hun signaal naar een gemeenschappelijk punt brengen en daar wordt het dan de ether in gezonden. Ook de ontvangers moeten in staat zijn om het juiste signaal uit het betreffende kanaal te halen. Ondanks het feit dat de overheid een voorstander is van digitalisering in de ether zal dit niet voor alle gebieden voordelen opleveren. Voor zover men er bij AT tegenaan kijkt zal er bij kerktelefonie via de ether op dit moment geen reden zijn om tot digitalisering over te gaan.

Tot slot mochten wij een kijkje nemen in de controlekamer waar men op afstand het frequentiegebruik in Nederland in de gaten houdt. (zie foto)




Kortom: het voornaamste doel van de medewerkers van Agentschap Telecom is in uw situatie om het voor u mogelijk te maken zonder hinder van anderen uw kerkdiensten uit te zenden.

Wilt u meer weten, bezoekt u dan ook eens de website van AT www.agentschap-telecom.nl.

Namens de LOK waren bij het gesprek aanwezig,
Jan de Vries, Johan Plansoen en Jan Huls